1-сабақ

Мақсаты

  1. Шығыстар мен кірістерді есептеу және жалпы бюджетті бөлу. Күнделікті шығындарыңызды бақылау.
  2. Қаржылық сауаттылық. Қаржылық мақсаттар қою.
  3. Монополия ойыны.

Мұғалімге арналған нұсқаулық

  1. Жобаны бағалау үшін бірінші аптада оқушыларға осы материалды (PBLrubrics) беріңіз:
    — оқушылар қандай критерийлер бойынша дайындалу керектігін алдын ала түсінді,
    — оқушылар өз әріптестеріне тиісті баға бере алды.
  2. Жобаның ұзақтығы-3 апта.
  3. Жобаның бірінші бөлігінде әр оқушы өз бетінше жұмыс істейді.
  4. Әрбір оқушы айлық шығындарды есептеу үшін көрсетілген шаблондар бойынша Google кестесін жасайды. Содан кейін бір ай ішінде кестеге өзгерістер енгізеді. Бұл отбасылық бюджет немесе оқушының жеке бюджеті болуы мүмкін (таңдау бойынша).
  5. Содан кейін жобаның екінші бөлігінде балалар монополия ойынын дамытады.
  6. Жұмыстың екінші бөлігін бастамас бұрын сыныпты 4-5 оқушыдан тұратын командаларға бөліңіз.
  7. Барлық материалдарды командаларға басып шығарыңыз немесе оқушылар өз бетінше ойын алаңын сызып, қажетті бөліктерінің суретін салсын.
  8. Практикалық бөлімнің алдында монополия ойын ережелерімен танысыңыз. 

Пәнаралық байланыс

— Математика
— Информатика
— Көркем еңбек

Теориялық бөлім

Үй бюджеті-бұл жалпы отбасылық кірістер мен шығыстарды қамтитын отбасылық қаржылық жоспар.
Бюджеттің негізгі міндеті-ақшаны дұрыс бөлу.
  Бюджет-біз жасай алатын пайдалы құрал. Бюджетті бақылаудың арқасында:

  • сіздің қаржылық жағдайыңызды нақты есептеу;
  • шығындар мен жинақтар бойынша саналы шешімдер қабылдау;
  • қажетсіз шығындарды алып тастау;
  • қаржылық мақсаттарыңызға тез қол жеткізу, мысалы: көлік сатып алу;
  • пәтер сатып алу, шетелдік демалысқа бару.
  • Біз бір аптаға, айға (немесе тіпті жылға) шығындар мен кірістер жоспарын құрып қана қоймай, жоспарларымыздың орындалуын нақты бақылай аламыз, бюджет бойынша болжамдар жасай аламыз және тағы басқалар!

БЮДЖЕТТІ ҚҰРУ-БҰЛ ҚАРАПАЙЫМ ОПЕРАЦИЯ! ОЛ ЭКОНОМИКА НЕМЕСЕ МАТЕМАТИКА ТУРАЛЫ АРНАЙЫ БІЛІМДІ ҚАЖЕТ ЕТПЕЙДІ!
Кез-келген адам үй бюджетін жүргізуді үйрене алады, тек оның пайдасына сеніп, бастау керек. Бір айдан кейін сіз бюджеттің ақшаны тиімді басқаруға көмектесетініне көз жеткізесіз.

video
play-rounded-fill

Дереккөз:

  1. https://fingramota.kz/ru/post/urok-1-planirovanie-rashodov-i-dohodov-eto-osnova-finansovogo-uspeha
  2. https://ru.freepik.com/search?format=search&query=%D1%81%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%B9%D0%BD%D1%8B%D0%B9%20%D0%B1%D1%8E%D0%B4%D0%B6%D0%B5%D1%82

Практикалық бөлім

1-қадам. Шығыстар мен кірістерді есептеу және жалпы бюджетті бөлу. Күнделікті шығындарыңызды бақылау.
Бюджетті құрудың алғашқы қадамы-күнделікті шығындарыңызды бақылау.
Пәтерді жалдау немесе көлік ақысы сияқты тұрақты шығындарға қанша ақша жұмсалатынын есте сақтау қиын емес және өзгермелі шығындарды еске түсіру қиынырақ болуы мүмкін.
Берілген жұмыс парағын пайдалана отырып , оқушылар 30 күн ішінде болған барлық шығындарды жазады. Содан кейін олар шығындарды жіктейді және олардың бір айдағы жалпы сомасын есептейді.

  1. Сіз бір ай ішінде болған шығындарды анықтайсыз
  2. Сіз шығын күнін және қанша жұмсалғанын жазасыз
  3. Сіз өзіңіздің шығындарыңызды қалай жіктегіңіз немесе топтағыңыз келетінін анықтайсыз
  4. Сіз шығындарыңызды осы топтар бойынша сұрыптау арқылы қорытындылайсыз

Пәтерді жалдау немесе көлік ақысы сияқты тұрақты шығындарға қанша ақша жұмсалатынын есте сақтау қиын емес және өзгермелі шығындарды еске түсіру қиынырақ болуы мүмкін.
Ол үшін үшін сіз Excel, Google sheet және т.б. сияқты әр түрлі кестелерді қолдана аласыз, сонымен қатар дайын шаблондарды қолдана аласыз.
Google-ге жазу үшін  сілтеме бойынша өтіңіз: Қаржылық сауаттылық_Финансовая грамотность_Financial literacy.xlsx — Google Таблицы
Осы кестені компьютерге сілтеме арқылы жүктеп, сақтаңыз. Немесе жаңа Google кестесіне өзіңізге көшіріңіз. Осыдан кейін сіз өңдей аласыз.

ТАПСЫРМАҒА НҰСҚАУ

30 күндік шығындарды бақылау жұмыс парағын пайдаланып барлық шығындарыңызды жазыңыз. Шығындарды қосып айдың соңында жұмыс парағын толтырыңыз

Ескертулер:

* Банкоматтан қолма-қол ақша алу туралы жазбаңыз. Ақшаны жұмсаған сайын әрқайсысын жазып алыңыз.
* Егер сіз қанша ақша жұмсағаныңызды есте сақтау қиын болса, чектерді бір конвертті салып отырыңыз.
• Егер сіз чекті ұсынбаған затты алсаңыз, оны қағазға жазып, конверттің ішіне салыңыз.
* Шығын жоқ күндерде » жоқ » деп жазып, 0 (нөл) мәнін жазыңыз.
* Егер сіз мектептен тамақтанып жатсаңыз, бір айдағы тағамның құнын күндер санына бөліп, осы соманы жазыңыз.
* Шығындарыңызды белгілеу үшін жұмыс парағының жоғарғы жағында көрсетілген санаттарды пайдаланыңыз. Егер олардан басқа санат болса, Сіз «басқалар» деп аталатын санат жаза аласыз

* Есіңізде болсын, бұл жаттығу сіздің болашақ бюджетіңіздің негізін құрайды. Сіздің шығындарыңыз қалыпты болғаны жақсы, өйткені олар сіздің шынайы ақша жұмсау әдеттеріңізді басқаруға мүмкіндік береді.

2-қадам. Қаржылық мақсаттар қою

Мақсаттың ұзақтығына байланысты үш санатқа бөлуге болады:
* Қысқа мерзімді-бір жылдан аз уақыт ішінде қол жеткізуге болатын мақсаттар
* Аралық кезең-бір-бес жыл ішінде қол жеткізуге болатын мақсаттар
* Ұзақ мерзімді-бес жылдан астам уақытты қажет ететін мақсаттар

Ескертулер:

* Бұл тапсырманы сабақтың екінші аптасында орындауға болады.
* Оқушыларды мақсаты бойынша қаржылық жағына бағыттауға тырысыңыз.
* Егер оқушылар төрт мақсат қоя алмаса, оларға өз мақсаттарын қарапайым етуді ұсыныңыз. Сіз мысалдарды сыйлықтарға ақша жинау, жаңа киім, жаңа заттар алу немесе бір сапарға шығу үшін пайдалана аласыз.
* Мақсатқа басымдық беру-жобаның маңызды бөлігі. Оқушылар бюджетін бастағанда, олар қаржылық мақсаттарына жету үшін қанша үнемдейтінін ескеруі керек. Бұл қиын болуы мүмкін және оқушылар өз мақсаттарын қоюға және басымдық беруге келгенде ең маңызды деп санайтын нәрсеге қайта оралуы керек.

Үй тапсырмасы

  • Бір ай ішінде шығындар мен кірістерді күнделікті қадағалап, кестені толтырыңыз.
  • Жобаның соңында әр оқушы  (диаграмма және график түрінде) өз жобасын қорғайды: Жеке (отбасылық) бюджет. Анализ. Қаржылық мақсат
  • 3 санат бойынша қаржылық мақсаттар. Қаржылық жоспар құру